Ty mnie nie pytaj, kto zwycięża, czyj triumfalny słychać śpiew...

Olsztyn. Mogiła przy Alei Wojska Polskiego.
Tekst jest raczej "dziwny", ale to tłumaczenie napisu
z oryginalnego, niemieckiego pomnika.

W ten dzień staram się odwiedzać miejsca spoczynku zapomnianych żołnierzy. W Polsce oznacza to zazwyczaj kombatantów Pierwszej Wojny Światowej. W końcu dlaczego mielibyśmy dbać o pozostałości po zaborcach, prawda? Tymczasem taka zapomniana mogiła, na której stoi tabliczka jak ta ze zdjęcia obok nie musi oznaczać żołnierzy narodowości rosyjskiej. Jeśli poszperacie w archiwach rodzinnych może okazać się, że Wasz pra(pra?)dziadek został wcielony do jednej z zaborczych armii i poległ, podobnie jak 500.000 innych polskich żołnierzy, w czasie Wielkiej Wojny.
Teraz zaś leży w takim zapomnianym grobie na stercie innych poległych i nikt go nie odwiedza.
Tak jak mojego pradziadka Ignacego, o którym wiemy jedynie, że zginął w 1914 roku.
Wieczny odpoczynek racz mu dać Panie...

Bitwa pod Tannenbergiem 27 VII 2014 Szkotowo

Pierwsza Wojna Światowa w świadomości historycznej Polaków właściwie nie istnieje. Polski w owym czasie nie było, to i trudno Polakom identyfikować się z wydarzeniami, w których nie uczestniczyło ich państwo. Tymczasem, pomimo niestnienia państwa, Polacy jak najbardziej w tym konflikcie brali udział. Szacuje się nawet, że około 80-90% żołnierzy walczących po stronie Carskiej Rosji i około 30% żołnierzy pruskich biorących udział w walkach roku 1914 w tak zwanej Bitwie pod Tannenbergiem 1) było w rzeczywistości rdzennymi Polakami siłą wcielonymi do zaborczych armii.